Antikommunizm nifrət və qorxu siyasətinin ifadəsidir.
Son dövrlərdə ABŞ Prezidenti Donald Trampın kommunizmə və kommunist ideyalara qarşı səsləndirdiyi sərt bəyanatlar narahatlıq doğurur. Kommunizmi ABŞ tarixinin "ən böyük təhlükəsi" kimi təqdim etmək, kommunistləri "heyvanlar" adlandırmaq və onları dini dəyərlərin düşməni kimi göstərmək siyasi polemikanın sərhədlərini aşaraq cəmiyyətdə qorxu, düşmənçilik və ideoloji dözümsüzlük mühiti formalaşdırmağa xidmət edir.
Antikommunizm uzun illərdir ki, dünyanın müxtəlif ölkələrində sosial ədalət, əmək hüquqları, həmkarlar ittifaqları və ictimai bərabərlik uğrunda mübarizə aparan qüvvələrə qarşı siyasi silah kimi istifadə edilmişdir. Tarix göstərir ki, "kommunizm təhlükəsi" şüarı çox vaxt demokratik hüquqların məhdudlaşdırılmasına, siyasi təqiblərə, senzuranın güclənməsinə və fərqli düşüncənin susdurulmasına bəraət qazandırmaq üçün irəli sürülmüşdür.
XX əsrin ortalarında ABŞ-da baş verən Makkartizm dövrü bunun ən parlaq nümunələrindən biridir. Minlərlə alim, müəllim, sənətçi, dövlət qulluqçusu və ictimai fəal heç bir cinayət törətmədən yalnız siyasi baxışlarına görə təqib edilmiş, işini itirmiş, ictimai nüfuzdan salınmışdır. Sonradan ABŞ cəmiyyətinin özü həmin dövrü demokratik prinsiplərə zidd olan siyasi isteriya kimi qiymətləndirmişdir.
Kommunizm milyonlarla insan üçün ilk növbədə istismarın aradan qaldırılması, istehsal vasitələrinin cəmiyyətin maraqlarına xidmət etməsi, sosial bərabərlik, pulsuz təhsil, əlçatan səhiyyə, layiqli əmək və insan ləyaqətinin qorunması ideallarını ifadə edir. Bu ideyalarla razılaşmaq və ya razılaşmamaq mümkündür, lakin onları cinayətkarlaşdırmaq, onların tərəfdarlarını insanlıqdan çıxarmaq demokratik cəmiyyətin prinsiplərinə uyğun deyil.
Kommunist hərəkatının nümayəndələri XX əsrdə faşizmə qarşı mübarizədə, müstəmləkəçiliyin süqutunda, əmək qanunvericiliyinin formalaşmasında, qadınların, gənclərin və zəhmətkeşlərin hüquqlarının genişlənməsində mühüm rol oynamışlar. Səkkiz saatlıq iş günü, ödənişli məzuniyyət, sosial təminat, həmkarlar ittifaqlarının hüquqları və digər mühüm sosial nailiyyətlər uğrunda mübarizədə sol hərəkatların tarixi töhfələri geniş şəkildə tanınır.
Kommunizmi dinin düşməni kimi təqdim etmək də tarixi reallığı tam əks etdirmir. Müxtəlif ölkələrdə dini inanclara münasibət fərqli olmuş, kommunist baxışlara malik çoxlu sayda inanclı insanlar da fəaliyyət göstərmişlər. Müasir dünyada isə dini etiqad azadlığı və siyasi baxış azadlığı bir-birini istisna etməyən fundamental insan hüquqlarıdır.
Biz hesab edirik ki, istənilən ideologiya elmi arqumentlər, tarixi faktlar və açıq ictimai müzakirələr əsasında qiymətləndirilməlidir. Nifrət ritorikası, damğalama və demonizasiya isə nə demokratiyaya, nə də cəmiyyətin sağlam inkişafına xidmət edir.
Biz bütün demokratik qüvvələri siyasi plüralizmin, fikir azadlığının, insan hüquqlarının və qanun qarşısında bərabərliyin müdafiəsinə çağırırıq. Müxtəlif ideoloji baxışlara malik insanların dinc siyasi fəaliyyəti hər bir demokratik cəmiyyətin ayrılmaz tərkib hissəsidir.
Tarix sübut etmişdir ki, ideyaları qadağalarla məğlub etmək mümkün deyil. İdeyalara yalnız ideyalar, arqumentlər və azad ictimai müzakirə ilə cavab verilə bilər. Antikommunizm üzərində qurulan qorxu siyasəti nə sosial problemləri həll edir, nə də cəmiyyətə sabitlik gətirir. Əksinə, o, insanları bir-birinə qarşı qoyur, demokratik institutları zəiflədir və ictimai həmrəyliyi sarsıdır.
Biz nifrət dilini deyil, dialoqu; siyasi təqibi deyil, hüququn aliliyini; ideoloji düşmənçiliyi deyil, sosial ədaləti və insan ləyaqətini müdafiə edirik.
Ədalət Abdinov,
Azərbaycan Sosialist Hərəkatının sədri
Bakı şəhəri, 5 iyul 2026-cı il.
0 Комментарии