SABIR YAQUBOV HAQQINDA SƏNƏDLI-ƏDƏBI OÇERK
Bəzən tarix böyük hadisələri ilə deyil, həmin hadisələrin içində ləyaqətlə yaşayan insanların taleyi ilə yadda qalır. Elə insanlar var ki, onların ömrü müxtəlif peşələrin, müxtəlif vəzifələrin, müxtəlif dövrlərin qovuşduğu bir mənəvi körpüyə çevrilir. Belə insanların həyatı oxunduqca bir həqiqət daha aydın görünür: insanı ucaldan yalnız tutduğu vəzifə deyil, yaşadığı ömürdür. Sabir Ağakişi oğlu Yaqubov da belə ömür sahiblərindən idi.
Onun həyat yolu müəllim kürsüsündən başlayıb jurnalist masasına, oradan dövlət idarəçiliyinə, diplomatik fəaliyyətə, nəşriyyat işinə və yenidən ədəbiyyatın müqəddəs məbədinə qədər uzanan zəngin və mənalı bir yol idi. Bu yolun hər dayanacağında eyni bir amal yaşayırdı – xalqa vicdanla xidmət etmək.
Dağların qoynunda başlayan ömür
1948-ci il oktyabrın 1-də qədim Qubadlının saf təbiəti qoynunda dünyaya gələn Sabir Yaqubovun uşaqlıq illəri Azərbaycanın ən gözəl guşələrindən birində keçdi. Dağların əzəməti, çayların coşqusu, kənd adamlarının sadəliyi və zəhmətsevərliyi onun xarakterini formalaşdırdı.
Qubadlı təkcə onun doğulduğu torpaq deyildi. Bu yurd onun ömür boyu qəlbində gəzdirdiyi mənəvi məktəb idi. Sonralar müxtəlif şəhərlərdə yaşasa da, müxtəlif vəzifələrdə çalışsa da, doğma yurdun nəfəsi onun yazılarında, çıxışlarında və xatirələrində həmişə duyulurdu.
Qələmlə başlayan xidmət
Şuşa Pedaqoji Texnikumunda aldığı təhsil gənc Sabirin dünyagörüşünü zənginləşdirdi. Müəllim kimi fəaliyyətə başlaması isə insan talelərinə yaxınlaşmaq üçün ilk böyük məktəb oldu.
Lakin onun taleyində sözün xüsusi yeri vardı.
Rayon qəzetində müxbir işlədiyi ilk gündən o, jurnalistikanı sadəcə peşə deyil, ictimai məsuliyyət hesab etdi. O dövrün qəzetləri cəmiyyətin güzgüsü idi. Hər yazı yüzlərlə insanın düşüncəsinə təsir göstərirdi. Sabir Yaqubov bu məsuliyyəti dərindən anlayırdı.
Müxbirdən şöbə müdirinə, məsul katibliyə qədər yüksələn gənc jurnalist qısa müddətdə peşəkar qələm sahibi kimi tanındı. O, hadisələri kənardan müşahidə etmirdi; insanların arasında olur, onların həyatını yaşayırdı. Yazılarının səmimiliyi də məhz buradan qaynaqlanırdı.
Gənclərə arxa duran rəhbər
1973-cü ildə Qubadlı Rayon Komsomol Komitəsinin birinci katibi seçilməsi onun həyatında yeni mərhələnin başlanğıcı oldu.
O dövrdə gənclərlə işləmək təkcə təşkilati fəaliyyət deyildi. Bu, gələcəyin qurucularını yetişdirmək demək idi.
Sabir Yaqubov gənclərin təhsil almasına, əmək fəaliyyətinə, ictimai fəallığına xüsusi diqqət yetirirdi. Onun rəhbərliyi dövründə keçirilən tədbirlər, təşəbbüslər və layihələr bu gün də həmin illəri yaşayanların xatirəsində qalmaqdadır.
Məsuliyyət məktəbi
Sonrakı illərdə Xalq Nəzarəti Komitəsinin sədri, Rayon Partiya Komitəsinin ikinci katibi kimi çalışması ona böyük idarəçilik təcrübəsi qazandırdı.
O, rəhbərliyi sərt göstərişlər vermək kimi başa düşmürdü.
Onun üçün rəhbərlik ilk növbədə insanlara qulaq asmaq, onları başa düşmək, problemlərin həlli üçün yollar axtarmaq demək idi.
İdarəçiliyin ən çətin tərəfi qərar qəbul etməkdir.
Sabir Yaqubov qərar qəbul edərkən təkcə qanunun deyil, vicdanın da səsini dinləyən rəhbərlərdən idi.
Müharibənin kölgəsində diplomatik missiya
1984-cü ildə həyat onu tamam başqa bir mühitə apardı.
Əfqanıstan...
Müharibənin alovlandığı, qeyri-sabitliyin hökm sürdüyü həmin ölkədə SSRİ səfirinin müşaviri kimi fəaliyyət göstərmək böyük peşəkarlıq və möhkəm iradə tələb edirdi.
Diplomatın əsas silahı sözdür.
Lakin bəzən elə məqamlar olur ki, sözün özü də cəsarət tələb edir.
Sabir Yaqubov məhz belə şəraitdə çalışdı.
Onun xidmətləri yüksək qiymətləndirildi və "Rəşadət" ordeni ilə təltif edildi. Bu orden yalnız peşəkarlığın deyil, təhlükəli şəraitdə göstərilən şəxsi fədakarlığın da rəmzi idi.
Yevlaxın yaddaşında qalan rəhbər
1985-ci ildə Yevlax Şəhər Partiya Komitəsinin birinci katibi seçilməsi onun idarəçilik fəaliyyətinin zirvəsi oldu.
Yevlax həmin illərdə sürətlə inkişaf edən şəhərlərdən biri idi.
Şəhərin sosial problemləri, kənd təsərrüfatı, tikinti, mədəniyyət, təhsil, əhalinin rifahı – bütün bunlar rəhbərin gündəlik qayğıları idi.
Sabir Yaqubov kabinet rəhbəri deyildi.
O, insanların arasında olmağı sevirdi.
Şəhər sakinləri ilə açıq söhbət etməsi, onların problemlərinə diqqətlə yanaşması ona böyük hörmət qazandırmışdı.
Yazıçı ürəyi
Bütün məsul vəzifələrə baxmayaraq, o, heç vaxt qələmdən ayrılmadı.
Onun yazıçılığı müşahidədən doğurdu.
O, həyatın içindən gələn obrazlar yaradırdı.
"Qisas" romanı, "Nahaq qan" povesti, "Qaranlığın gözləri" kitabı, "Ömrüm bir kitabdır" xatirə romanı, "Xatirə çələngi", "İllərdən qalan izlər" və digər əsərləri müəllifin zəngin həyat təcrübəsinin bədii ifadəsinə çevrildi.
Onun qəhrəmanları uydurma insanlar deyildi.
Onlar həyatın özündən gələn talelər idi.
Məhz buna görə Sabir Yaqubovun əsərləri oxucunu düşündürür, inandırır və təsirləndirir.
Publisistikanın vicdanı
Sabir Yaqubov publisistikanı gündəlik hadisələrin təsviri hesab etmirdi.
O, publisistikanı cəmiyyətlə vicdan arasında dialoq sayırdı.
"Qibtə ediləsi ömür", "Biz referenduma gedəcəyik", "Xalqın layiqli namizədi" və onlarla digər publisistik yazılarında dövrün ictimai-siyasi hadisələrinə münasibət bildirir, oxucunu düşünməyə sövq edirdi.
Onun yazılarında emosiyalar olsa da, emosiyalar heç vaxt faktı əvəz etmirdi.
Redaktor kimi
Yaxşı redaktor görünməyən müəllifdir.
Sabir Yaqubov bunu gözəl bilirdi.
Onun redaktə etdiyi kitablar müəlliflərin yaradıcılıq uğurlarında mühüm rol oynadı.
O, gənc müəlliflərə münasibətdə tələbkar, eyni zamanda qayğıkeş idi.
Ədəbiyyata gələn yeni qələm sahiblərinin formalaşmasına kömək etməyi mənəvi borc sayırdı.
Yurd nisgili
Qubadlının işğalı onun həyatının ən ağır mənəvi yaralarından biri oldu.
Doğma el-obadan didərgin düşmüş minlərlə insan kimi o da yurd həsrətini ürəyində yaşatdı.
Qaçqınların və məcburi köçkünlərin problemləri ilə bağlı dövlət qurumunda işləyərkən bu ağrını daha yaxından hiss edirdi.
Onun üçün bu insanlar sadəcə vətəndaş deyildilər.
Onlar öz taleyinin bir parçası idilər.
Şair qəlbli insan
Az adam bilir ki, Sabir Yaqubovun iç dünyasında həmişə bir şair yaşayırdı.
"İllərdən qalan izlər" kitabındakı şeirlər həyatın mənası, zaman, vətən sevgisi və insan taleyi haqqında düşüncələrin poetik ifadəsidir.
Bu şeirlər onun daxili aləminə açılan pəncərədir.
Əsl ziyalı
Sabir Yaqubov haqqında danışanların hamısı ilk növbədə onun insanlığını xatırlayırlar.
Təvazökarlığı...
Səmimiyyəti...
Ədalət hissi...
Qayğıkeşliyi...
Bu xüsusiyyətlər onun bütün fəaliyyətinə hakim idi.
Əsl ziyalı titul və vəzifə ilə deyil, davranışı ilə tanınır.
Sabir Yaqubov belə ziyalılardan idi.
Sönməyən işıq
2019-cu il yanvarın 18-də onun həyat yolu başa çatdı.
Lakin insan ömrü yalnız doğum və ölüm tarixləri arasında keçən zaman deyil.
Əsl ömür insanların yaddaşında yaşadığı müddətdir.
Sabir Yaqubov özündən sonra kitablar, publisistik yazılar, xatirələr, dostlar, yetirmələr və ən başlıcası, ləyaqətlə yaşanmış bir həyat qoyub getdi.
Belə ömürlər xalqın mənəvi sərvətinə çevrilir.
Bu gün Qubadlının uca dağları azaddır. O dağlar Sabir Yaqubovun uşaqlıq xatirələrini, ilk arzularını, doğma yurd sevgisini yenidən öz qoynuna çağırır. Ömrü boyu həmin torpağın adını qürurla daşıyan bu ziyalı fiziki olaraq həmin günü görməsə də, ömrü boyu qoruduğu Vətən sevgisi Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpası ilə mənəvi təntənəsini tapdı.
Sabir Yaqubovun həyatına nəzər saldıqca bir həqiqət dəyişməz qalır: vicdanla yaşanmış ömür heç vaxt bitmir. O, insanların xatirəsində, yazdığı kitablarda, yetişdirdiyi qələm sahiblərində, xidmət etdiyi dövlətin tarixində yaşayır.
Belə ömürlər zamanın yaddaşından silinmir.
Çünki sözə sədaqət, xalqa məhəbbət və Vətənə xidmət unudulan dəyərlər deyil.
Ədalət Abdinov
12 iyul 2026-cı il.
0 Комментарии